Maar liefst vier onderzoekers van de VUB en EhB werden geselecteerd voor de jaarlijkse Onderscheidingen Wetenschapscommunicatie van de Koninklijke Vlaamse Academie van België voor Wetenschappen en Kunsten (KVAB). De uitreikingsceremonie gaat op 21 oktober 2015 door in het Brusselse Paleis der Academieën. Via Eos kan je stemmen voor de publieksfavoriet. We zetten de kandidaten even op een rij.

Wie communiceert het best over wetenschap?

Wat ik het leukste vind aan mijn onderzoek is dat het zo’n afwisselende baan is: ik wissel veldwerk af met bureauwerk en ik kom daarbij in contact met een heel divers publiek: autoriteiten, de plaatselijke bevolking en studenten. Mijn werkdagen zien er nooit twee keer hetzelfde uit! 

Sophie Mossoux

Geograaf, Vrije Universiteit Brussel

Sophie Mossoux ontwikkelde het bordspel ‘Hazagora’. Het spel plaatst spelers in de schoenen van de bewoners van een vulkanisch eiland. Hun doel is om een samenleving uit te bouwen en zich te beschermen tegen de verschillende geo-gevaren die het eiland bedreigen: aardbevingen, tsunami’s en vulkaanuitbarstingen. Tijdens het spelen, leren ze niet alleen bij over de oorzaken en impact van deze rampen. De spelers moeten ook overleggen en samen strategische beslissingen maken  om de bevolking en infrastructuur te beschermen tegen de mogelijke gevaren. Bouwen ze woningen met een stevig dak om zich te beschermen tegen vulkanische asregens, of is een lichte, flexibele woning die bestand is tegen aardbevingen een betere keuze? Zetten ze hun kostbare grondstoffen in voor een waarschuwingssysteem tegen tsunami’s, of slaan ze voedselvoorraden op om na de ramp te kunnen verdelen?

Sophie werkte anderhalf jaar lang aan het spel, bijgestaan door haar collega’s bij de vakgroep geografie aan de VUB. Het werd al uitvoerig en succesvol getest met de doelgroep: leerlingen in het secundair onderwijs en beleidsmakers in risicogebieden. Ze werkt nu aan een manier om het spel beschikbaar te maken voor een nog bredere, nationale en internationale spelersbasis.

Patrick Mullie is een man met een missie: de Belg een eerlijke en wetenschappelijke kijk op voeding geven. Zijn Onderscheiding Wetenschapscommunicatie van de KVAB krijgt hij dan ook niet voor één activiteit of project, maar voor verschillende kleine en grote activiteiten doorheen het hele jaar.  Hij stelt zich steevast op als voedingsvoorlichter en probeert de bevolking te informeren en sensibiliseren over gezonde voeding via televisie, radio en tal van geschreven publicaties in kranten en tijdschriften. Daarnaast had hij het voorbije jaar ook direct contact met tal van verschillende doelgroepen door deel te nemen aan verschillende gespreksavonden of populair wetenschappelijke events.

 

Nieuwsgierigheid en passie: twee woorden die goed samenvatten waarom ik in de wetenschap ging. De drang om te weten, om verder te gaan dan iemand anders, om geen dogma’s aan te nemen, om zichzelf en anderen steeds kritisch te benaderen. De drang ook naar eerlijkheid naar het publiek toe. Je wordt wetenschapper de dag dat een leervak niet meer een verplichte opdracht is, maar een passie.

Patrick Mullie

Voedingsdeskundige, Erasmushogeschool Brussel

Door het toepassen van hedendaagse wetenschappelijke methodes wil ik niet alleen een brug bouwen tussen het historisch draagvlak en huidige tendensen, maar ook tussen wetenschap en maatschappij, gezien wetenschap als motor van de toekomst ontegensprekelijk een essentieel onderdeel van de samenleving vormt.

Marit Van Cant

Fysisch Antropoloog, Vrije Universiteit Brussel

Marit Van Cant maakte van een wetenschappelijke noodzaak een echte wetenschapscommunicatie opportuniteit. Voor haar doctoraat bij de vakgroep SKAR voerde Marit een macroscopisch osteologisch onderzoek op Vlaamse rurale en klein-stedelijke skeletpopulaties tussen c.1200-1860. uit. Voor die analyses heeft zij echter gereinigd botmateriaal nodig. Gezien de skeletten die in 2010 op het kerkhof aan de O.L.V.-kerk te Deinze werden opgegraven nooit gekuist waren, zag de jonge onderzoekster de unieke kans om de lokale bevolking rechtstreeks en actief bij haar onderzoek te betrekken. Zo’n honderd vrijwilligers meldden zich aan als assistent-archeoloog en hielpen mee de botresten te reinigen. Marit zorgde ervoor dat iedereen de wetenschappelijke methodologie en theorie mee had en stond open om allerlei vragen te beantwoorden tijdens het werk, bovendien zorgde ze ook voor archeologische uitstapjes voor de vrijwilligers.

Door de grote respons van alle vrijwilligers kon Marit uiteindelijk 96 skeletindividuen reinigen en analyseren. Het werd uiteindelijk een unieke win-winsituatie waar zowel de wetenschap als het brede publiek baat bij had!

 

Professor Frank Van Overwalle richtte samen met vier andere professoren Breinwijzer vzw op om over universitaire en disciplinaire grenzen heen over neurowetenschappen met het brede publiek te kunnen praten. Met hun vzw organiseren ze het i-Brain festival, het schoolproject Meeting of Minds for Youth, gespreksavonden en plaatsen ze toegankelijke informatie op hun website.

Frank en zijn mede-oprichters willen op deze manier niet alleen hun eigen fascinatie voor het zenuwstelsel delen met het brede publiek, ze hopen ook te ontdekken welke vragen er leven in de samenleving zelf.

We kunnen nu al zien welke delen van de hersenen betrokken zijn bij psychologische denkprocessen. Dit is nog maar het begin, want nu vragen onderzoekers zich natuurlijk af waarom het brein dat op deze manier doet. Het is spannend om te zien hoeveel we bijleren over het brein op 10 jaar tijd, en al deze kennis zal binnenkort onze kijk over de psychologie van de mens grondig bijsturen.

Frank Van Overwalle

Neurowetenschapper, Vrije Universiteit Brussel

Wie communiceert het best over wetenschap?